Opis projektu

Budżet UE jako moja osobista misja

W budżecie UE splata się moja osobista misja z historyczną szansą modernizacji Polski. Jest tak już od roku 2004, kiedy matka partia rzuciła mnie na front budżetowy. Jako szef Komisji Budżetowej Europarlamentu mogłem dosypać 3,5 mld euro na lata 2007-13 do pamiętnego „yes, yes” premiera Marcinkiewicza. Dziś głównym wyzwaniem jest pełne i mądre wykorzystanie środków wynegocjowanych dla Polski na lata 2014-20. Polska koperta wzrosła o 4,5 mld euro, chociaż cały budżet UE zmalał o 40 mld euro! Projektowałem ten budżet i czuję się odpowiedzialny za wykorzystanie szansy, która w takich rozmiarach już się nie powtórzy. I niech nikt mi nie mówi, że idzie to „w beton”, a nie dla ludzi.

Projektowałem ten budżet i czuję się odpowiedzialny za wykorzystanie szansy, która w takich rozmiarach już się nie powtórzy

Bezkolizyjne drogi to mniej wypadków i ofiar. Lepiej wyposażone szpitale to większa szansa wyleczenia. Nowoczesne laboratoria szkolne to wyrównanie szans naszej młodzieży na europejskim rynku. Oczyszczalnie ścieków itp. to zdrowsze środowisko. Zatem stawką jest lepsza jakość życia! Dodam: także piękniejsza Polska centralna i lokalna, miejska i wiejska, co zauważy każdy, kto przemierza kraj wzdłuż i wszerz… Dziś te fundusze służą „dobrej zmianie”, chociaż PiS nie przyłożył do tego ręki! Raczej przeszkadzał, uczestnicząc w frakcji zdominowanej przez brytyjskich konserwatystów – dyżurnych przeciwników budżetu. Na szczęście, ponad 30 mld euro jest w rękach marszałków, którzy są bliżej ludzi. Projekt post-2020 poznamy w maju tego roku. Tylko cudem może być tak dla Polski korzystny, jak te wiano pozostawione przez nas PiS-owi, wraz z dobrą, gospodarczą koniunkturą. Poznamy cenę, jaką zapłaci cały kraj za bezsensowną strategię konfliktu z Brukselą. Już zbierają się ciemne chmury. Próbę związania funduszy z przestrzeganiem praworządności podjęto z myślą o Polsce. Myśli się o innych formach „conditionality”, równie niewygodnych dla niesolidarnej Polski, np. sankcjonowanie odmowy przyjmowania uchodźców. Wciąż niewiadomą jest specjalny instrument finansowy strefy euro. A główny, deklarowany sojusznik rządu – Wielka Brytania, wyprowadza się z Unii i zabiera swoją składkę. Nie ma już śladu dawnej wiarygodności naszego kraju.

Projekt post-2020 poznamy w maju tego roku

Przymiarki do przyszłego budżetu już się zaczęły. Zajęliśmy dobre pozycje wyjściowe. Jan Olbrycht wraz z socjalistką Isabelle Thomas odpowiada za stronę wydatkową, a ja wraz z liberałem Gerardem Deprez za stronę dochodową. Obaj byliśmy w wąskim gronie Europejskiej Partii Ludowej, które wyszykowało sensowną wizję przyszłego budżetu. Ma to swoje znaczenie, bo do tej rodziny politycznej należą kluczowi komisarze – Oettinger (budżet), Hogan (rolnictwo), a przede wszystkim szefowie najważniejszych instytucji – Tusk (Rada Europejska), Tajani (Parlament Europejski) i Juncker (Komisja Europejska). W jakim stopniu nasze wysiłki zrównoważą europejską impotencję obecnej ekipy rządowej? To się okaże…

Janusz Lewandowski

Dlaczego potrzebny jest nam budżet unijny?

Budżet unijny koncentruje się na tych obszarach, w których wsparcie europejskie może coś zmienić. Finansuje się z niego działania, które w innych okolicznościach nie byłyby realizowane lub których koszty byłyby zbyt wysokie gdyby miały być finansowane z 28 odrębnych budżetów narodowych. Wiele wspólnych działań nie byłoby możliwych bez wspólnego budżetu.

Na co wydajemy wspólne pieniądze?

94% budżetu EU przeznacza się na projekty realizowane w państwach członkowskich UE i poza jej granicami. 511,8 milionów Europejczyków, korzysta każdego dnia z budżetu UE na wiele sposobów. Budżet przewiduje wsparcie dla milionów studentów, tysięcy naukowców, przedsiębiorców, rolników, miast, regionów czy organizacji pozarządowych.

Dzięki środkom z budżetu EU mamy nowe i lepsze drogi, koleje, porty lotnicze.  Żyjemy w czystszym środowisku, zewnętrze granice UE są bezpieczniejsze a studenci bardziej mobilni.

Budżet unijny jest niezastąpiony w działaniach, których kraje nie mogą udźwignąć samodzielnie, takich jak inwestycje w obszarze energetyki, transportu, technologii informacyjno-komunikacyjnej, środowiska oraz badań naukowych.

Szczególnie w dobie kryzysu oraz wychodzenia z niego, budżet unijny jest głównym budżetem inwestycyjnym. To co jako pierwsze zostaje ograniczane w budżetach krajowych, to środki na inwestycje. W wielu krajach członkowskich udział budżetu unijnego we wszystkich inwestycjach przekracza 50%. Są też kraje, w których ta zależność dochodzi nawet do 90%.

Budżet UE można również wykorzystać, jako gwarancje pożyczek dla państw członkowskich zmagających się z trudnościami gospodarczymi. Dla przykładu 1 euro gwarantowane przez budżet UE może odpowiadać 12 euro pozyskanym przez małe i średnie przedsiębiorstwa.

„Silny i zdrowy budżet to fundament silnej i zdrowej Unii Europejskiej”.

Janusz Lewandowski

Ile wydajemy na administrację unijną?

Tylko niecałe 6% całego budżetu unijnego pokrywa koszty administracyjne, z czego tylko około połowa przeznaczona jest na pensje.

Zaledwie 45 tysięcy urzędników unijnych pracuje dla 511,8 milionów Europejczyków.

Ta na pierwszy rzut oka wielka administracja jest porównywalna z administracją jednego miasta np. Goeteborga czy Wiednia.

Jak duży jest budżet UE?

To stosunkowo mały budżet biorąc pod uwagę szeroki zakres jego działań i fakt, że budżet UE stanowi tylko 1% produktu krajowego brutto (PKB) Unii Europejskiej. Dla porównania krajowe budżety państw członkowskich stanowią 44,6%[1].

 Należy też pamiętać, że w przeciwieństwie do budżetów krajowych z budżetu UE nie finansuje się wydatków na obronę, zabezpieczania społecznego, funkcjonowania szkół czy pracy policji.

[1] Zródło: OECD

Na co przeznaczaliśmy budżet w roku 2017?

  • Badania naukowe i innowacje – na program Horyzont 2020 przewidziano 10,7 mld EUR.
  • Małe i średnie przedsiębiorstwa europejskie – na COSME przeznaczono 349,31 mln EUR.
  • Inwestycje – na instrument Łączę Europę przeznaczono 2,55 mld EUR.
  • Edukacja – na Erasmus+ przewidziano 2,06 mld EUR.
  • Środowisko – na program FIFE przeznaczono 493,74 mln EUR.
  • Regiony – na politykę spójności przewidziano 53,586 mld EUR.
  • Rolnictwo – na Europejski Fundusz Rolniczych Gwarancji przydzielono 42,6 mln EUR.
  • Rozwój obszarów wiejskich – przeznaczono 14,365 mld EUR.
  • Rybołówstwo – na Europejski Fundusz Morski i Rybacki przewidziano 911,74 mld EUR.
  • Bezpieczeństwo – na Fundusz Bezpieczeństwa Wewnętrznego 738,56 mln EUR.
  • Wymiar sprawiedliwości – przeznaczony budżet to 53,83 mln EUR.
  • Wolność i prawa człowieka – na Europejski Instrument na rzecz Wspierania Demokracji i Praw Człowieka przeznaczono 189 mld EUR.
  • Obywatelstwo – na program Europa dla Obywateli przeznaczono 26,6 mln EUR.
  • Zdrowie – budżet programu Zdrowie na rzecz wzrostu gospodarczego wynosi 64,53 mln EUR.
  • Kultura – na wydatki w ramach programu Kreatywna Europa przeznaczono 207,91
    mln EUR.
  • Ochrona konsumentów – na ten program przewidziano 27 mln EUR.
  • Rozszerzenie i sąsiedztwo – na Europejski Instrument Sąsiedztwa przewidziano 2,4 mld EUR.
  • Administracja – szacuje się że całkowite wydatki na administrację wyniosły 9,4 mld EUR co stanowi około 6% całego budżetu UE.

Priorytety na rok 2018?

Odpowiedź na współczesne wyzwania

Dwa najważniejsze priorytety roku finansowego 2018 to podejmowanie problemu migracji i bezpieczeństwa oraz pobudzanie innowacji, wzrostu i zatrudnienia w Europie.
0%
Erasmus+*
0%
Migracja i bezpieczeństwo*
0%
Horyzont 2020*
0%
CEF*

Procenty liczb użyte w licznikach zostały zaokrąglone

* w płatnościach w porównaniu do budżetu na 2017.

Walka z dezinformacją

Postanowiono wzmocnić komunikację strategiczną Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych. Instytucja otrzyma 0,8 mln EUR na intensywniejszą walkę z dezinformacją.
0
tys. EUR*

* w płatnościach w porównaniu z budżetem na 2017.

Cięcia w środkach przedakcesyjnych dla Turcji

Z uwagi na stan demokracji, praworządności, praw człowieka i wolności prasy w Turcji, jej środki przedakcesyjne zostały obcięte o 105 mln EUR w porównaniu z pierwotnym wnioskiem Komisji.
0
mln EUR *

* w płatnościach w porównaniu z pierwotnym wnioskiem Komisji.

Informacje na temat budżetu europejskiego

http://ec.europa.eu/budget/index_en.cfm

Wszystkie szczegółowe informacje na temat funduszy unijnych

http://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/2014_2020/Strony/glowna.aspx